Cicuta virosa als homeopathisch middel

 

 

 

 

 

 

Chemische verbinding en andere benamingen

Cicuta virosa behoort tot de familie van de Apiaceae (schermbloemigen) en staat bekend als waterscheerling of waterhemlock. Het is een van de meest toxische planten van Europa.

De belangrijkste toxische stof is cicutoxine, een polyacetylenische alcohol. Deze stof werkt sterk neurotoxisch en veroorzaakt hevige convulsies door stimulatie van het centrale zenuwstelsel.

Andere namen van de plant zijn:

• Water hemlock
• European water hemlock
• Cowbane

In homeopathie wordt de tinctuur bereid uit de verse wortel van de plant vóór de bloei.

 

De plant zelf

Cicuta virosa is een overblijvende waterplant die groeit in moerassen, langs sloten en aan oevers van stilstaand water. De plant kan 1 tot 1,5 meter hoog worden.

Kenmerken:

• Holle, geribbelde stengel
• Fijn geveerde bladeren
• Witte schermbloemen
• Knolachtige wortelstokken met kamers gevuld met een geelachtige olie (sterk giftig)

De plant lijkt uiterlijk op eetbare schermbloemigen, waardoor vergiftiging soms voorkomt.

 

Medicinale toepassingen van de plant

In de reguliere kruidengeneeskunde wordt Cicuta vrijwel niet gebruikt vanwege de extreme toxiciteit.

Historisch werd ze sporadisch gebruikt bij:

• epilepsie
• spasmen
• neurologische aandoeningen

Maar deze toepassingen zijn verlaten. In homeopathie wordt de toxiciteit juist gebruikt volgens het similia-principe.

 

Homeopathische thema's van de plantenfamilie Apiaceae

De schermbloemenfamilie vertoont in de homeopathie vaak thema’s van:

• Plotselinge neurologische ontregeling
• Spasmen en convulsies
• Overgevoeligheid van het zenuwstelsel
• Extreme reacties op prikkels
• Contrasten tussen rigiditeit en ontspanning

Voorbeelden van andere middelen uit deze familie:

• Conium maculatum
• Aethusa cynapium
• Oenanthe crocata

Deze middelen hebben vaak een sterke relatie met het zenuwstelsel en spasmodische reacties.

 

Thema’s volgens Rajan Sankaran

Volgens Rajan Sankaran hoort Cicuta bij middelen met een kern van plotseling verlies van controle van het zenuwstelsel.

Centrale thema’s:

• plotselinge explosieve reacties
• verlies van controle over lichaam
• spasmen of convulsies
• extreme gevoeligheid voor prikkels
• trauma van het zenuwstelsel

De patiënt kan een gevoel hebben alsof de controle over het lichaam plots verdwijnt.

 

Miasme volgens Rajan Sankaran

Cicuta wordt meestal geplaatst in het acuut miasme.

Kenmerken:

• plots begin
• explosieve symptomen
• hevige convulsies
• korte maar intense crisis

Het gevoel van de patiënt is dat er een onmiddellijke dreiging is die onmiddellijk moet worden opgelost.

 

Thema’s volgens Jan Scholten

Jan Scholten beschrijft planten vaak volgens hun botanische familie-dynamiek.

Voor de Apiaceae ziet hij thema’s zoals:

• gevoelig zenuwstelsel
• plotselinge reacties
• verlies van controle
• spasmen
• neurologische ontregeling

Cicuta vertegenwoordigt binnen deze familie een extreme uiting van neurologische spanning en ontlading.

 

Psyche van het middel

Typische mentale kenmerken:

• plotselinge mentale ontregeling
• starre of fixerende gedachten
• verstarring gevolgd door explosieve ontlading
• delirium of verwarring

In acute situaties kan er sprake zijn van:

• extreme angst
• hallucinaties
• hysterische reacties

 

Observaties bij de patiënt

Tijdens consultatie kan men opmerken:

• gespannen, starre gelaatsuitdrukking
• schokkende bewegingen of spasmen
• plotselinge trekkingen
• extreme gevoeligheid voor aanraking of geluid

Soms kan het lichaam tijdens spasmen achterover buigen (opisthotonus).

 

Specifieke kenmerken bij kinderen

Bij kinderen wordt Cicuta vaak overwogen bij:

• convulsies na hoofdletsel
• spasmen bij koorts
• epileptiforme aanvallen
• spasmen na worminfecties

Kinderen kunnen plots verstijven en daarna hevige schokken krijgen.

 

Belangrijkste lichamelijke klachten (Boericke en Phatak)

Zenuwstelsel

Belangrijkste indicatie:

• hevige convulsies
• epilepsie
• spasmen na trauma

Typisch symptoom:
het lichaam buigt achterover in een boog.

Hoofd

• spasmen na hoofdletsel
• hersenschudding
• neurologische shock

Huid

• impetigo
• dikke gele korsten
• huiduitslag op gezicht en hoofdhuid

Maag

• spasmen
• braken bij convulsies

 

Ziekten die vaak met het middel worden geassocieerd

• epilepsie
• convulsies bij kinderen
• tetanusachtige spasmen
• neurologische trauma’s
• impetigo

 

Gebruik bij palliatieve patiënten

Cicuta kan soms gebruikt worden bij:

• terminale epileptische aanvallen
• neurologische spasmen
• ernstige convulsies

Het doel is vooral verlichting van spasmen.

 

Meest gebruikte potenties

D6 – D12: 

• spasmen
• huidproblemen
• impetigo

C30: epileptiforme aanvallen, neurologische symptomen

C200 en hoger: diepe neurologische of traumatische patronen

 

Repertorisatie (Synthesis 9.1)

Mentale en emotionele symptomen

Mind; delirium; with convulsions

 

Algemene symptomen

Convulsions; opisthotonos

 

Modaliteiten

Convulsions; after injuries of head

 

Lichamelijke symptomen

Convulsions; children, in

Skin; eruptions; crusts; yellow

 

Diagnose

Epilepsy

Convulsions; violent

Convulsions; bending body backward

 

Vergelijkbare middelen

Oenanthe crocata

Sterk vergelijkbaar middel bij:

• hevige epileptische aanvallen
• spasmen
• coma na convulsies

Verschil:
Oenanthe heeft vaak diepere coma en bewustzijnsverlies.

 

Cuprum metallicum: Ook convulsies maar:

• meer krampen van spieren
• cyanose
• spasmen beginnen vaak in handen en voeten

 

Hyoscyamus: Convulsies maar meer:

• hysterisch gedrag
• seksuele ontremming
• delirium

 

Cicuta virosa: Kies dit middel wanneer:

• convulsies extreem violente spasmen hebben
• lichaam achterover buigt
• er neurologisch trauma voorafging
• er huidproblemen met gele korsten aanwezig zijn.